پالس اکسیمتر

18 کالا

پالس اکسیمتر چیست؟

 

اکسیژن خون یکی از مهم ترین عوامل سلامتی بدن است که با استفاده از دستگاه پالس اکسیمتر در منزل و محیط های درمانی اندازه گیری می شود. تحت شرایط مختلف مانند بیماری های قلبی یا آپنه تنفسی ممکن است اکسیژن خون کاهش پیدا کند که برای بیمار بسیار خطرناک است و در صورت عدم درمان ممکن است باعث مشکلات غیر قابل جبران یا حتی مرگ بیمار شود. در چنین شرایطی لازم است درصد اکسیژن خون با استفاده از پالس اکسیمتر اندازه گیری شود و در صورت نیاز برای اکسیژن رسانی به بیمار از کپسول اکسیژن یا دستگاه اکسیژن ساز استفاده شود. این دستگاه از مهم ترین تجهیزات پزشکی است و انواع مختلف دارد که مدل خانگی آن که پالس اکسیمتر انگشتی نامیده می شود سبک و کوچک است و به راحتی جابجا می شود. هم چنین اکسیژن خون را با دقت بالا و به سرعت به صورت کاملا غیر تهاجمی و بدون درد اندازه گیری می کند.

 

غلظت اکسیژن خون:

 

اکسیژن یکی از مهم ترین عوامل سلامتی بدن است به طوری که اگر اکسیژن کافی به بافت های بدن نرسد بافت دچار تیرگی شده و علاوه بر این بیمار در تنفس خود دچار مشکل می شود. اکسیژن خون در شرایط نرمال و در افراد سالم حدود 95% تا 97% است. اما در اثر برخی بیماری ها و مشکلات مانند بیماری کرونا، کم خونی شدید، سرطان ریه و عفونت های تنفسی ممکن است این عدد کاهش پیدا کند. سطح اکسیژن خون نشان می دهد که چه مقدار اکسیژن توسط هموگلوبین در بدن در حال انتقال است. به طور مثال اکسیژن خون 96% نشان می دهد 4% از سلول های خون بدون اکسیژن هستند. عوامل زیر باعث کاهش اکسیژن خون می شوند:

 

لخته خون در ریه ها

فعالیت بدنی شدید و ناگهانی در افرادی که بیماری قلبی و ریوی دارند

از بین رفتن بافت ریه

– رفتن به ارتفاعات که اکسیژن هوا کمتر است

– پر شدن کیسه های هوایی ریه از خون یا مایعات اضافی یا ذرات مختلف

 

هیپوسکمی چیست؟

 

اگر سطح اکسیژن خون به کمتر از 92% برسد حالتی به نام هیپوکسمی رخ می دهد که در آن علائمی مانند تنگی نفس، درد قفسه سینه و کبودی لب ها ظاهر می شوند. هیپوسکمی بسیار خطرناک است و در صورت عدم پیگیری و درمان، مشکلات جدی برای بیمار به همراه خواهد داشت. به طور مثال ممکن است بیمار دچار بیماری قلبی و مغزی شود یا مرگ بیمار رخ دهد. این مشکل نیز در اثر موارد ذکر شده در قسمت قبل و سایر مشکلات مانند آپنه تنفسی، برونشیت و عفونت های ریوی، فیبروز ریوی و مشکلات قلبی رخ می دهد.

چه زمانی از پالس اکسیمتر استفاده می شود؟

 

پالس اکسیمتر نشان می دهد که انتقال اکسیژن در بدن با چه کیفیتی انجام می شود و این که آیا اکسیژن به میزان کافی به تمام بافت های بدن می رسد یا خیر. این وسیله در موراد زیر به کار می رود:

 

– بررسی عملکرد داروهای ریوی و این که دارو اثربخشی کافی داشته یا خیر.

– بررسی نیاز بیمار به ونتیلاتور.

– تشخیص آپنه تنفسی یا قطع تنفس در طول خواب. در آپنه تنفسی بیمار در طول خواب دچار قطع تنفس می شود که به مرور زمان باعث عدم رسیدن اکسیژن کافی به بافت ها می گردد. پالس اکسیمتر با اندازه گیری سطح اکسیژن خون این مشکل را آشکار می کند.

– کنترل اکسیژن خون در بیمارانی که در حال دریافت اکسیژن هستند.

– کنترل اکسیژن خون در زمان انتقال بیمار.

– در حین جراحی یا بعد از آن و در شرایطی که از مسکن های قوی استفاده شده است.

– بررسی توانایی فرد برای انجام سطح بالای فعالیت بدنی.

– تشخیص بیماری هایی مانند نارسایی قلبی، کم خونی، حمله قلبی، سرطان ریه، آسم، ذات الریه و بیماری مزمن انسداد ریوی که بر روی اکسیژن خون اثر می گذارند.

– بررسی نیاز به گذاشتن لوله تراشه یا ساکشن کردن راه هوایی بیمار. زیرا در صورتی که در این شرایط اکسیژن خون بیمار کاهش یافته باشد نشانه این است که سیستم تنفسی نتوانسته اکسیژن کافی را برای بدن تامین کند و لازم است راه هوایی بیمار باز شود تا هوا و اکسیژن کافی وارد ریه ها شود.

 

عملکرد دستگاه پالس اکسیمتر:

 

دستگاه پالس اکسیمتر یک وسیله کوچک و گیره مانند است که بر روی انگشت اشاره، شست پا، نوک بینی یا لاله گوش قرار داده می شود. این قسمت ها دارای شریانچه نبض دار هستند. در قسمت بالای پروب دستگاه یک دیود وجود دارد که نور قرمز با طول موج 660 نانومتر و نور مادون قرمز با طول موج 930 نانومتر را انتشار می دهد. این نورها از بافت و شریان آن عبور می کنند و در حین عبور، نور قرمز توسط هموگلوبین و نور مادون قرمز توسط اکسی هموگلوبین جذب می شود. دستگاه این پرتوها را به صورت تک تک و 30 بار در ثانیه به بافت می تاباند. پس از عبور نور از بافت، نور جذب نشده در سمت دیگر پروب دستگاه که یک دیود گیرنده است دریافت می شود. در نهایت با پردازش اطلاعات دریافتی در سیستم پردازنده دستگاه، مشخص می شود که چه درصدی از مولکول های هموگلوبین نسبت به کل مولکول های هموگلوبین خون، دارای اکسیژن هستند. این نسبت، سطح اکسیژن خون را نشان می دهد.

 

علاوه بر سنجش اکسیژن خون، دستگاه پالس اکسیمتر ضربان قلب را نیز اندازه می گیرد. با استفاده از نور، خونی که با هر تپش قلب از بدن به سرعت عبور می کند تشخیص داده می شود و به این طریق ضربان قلب اندازه گیری می شود.

 

استفاده از دستگاه پالس اکسیمتر:

 

در استفاده از دستگاه پالس اکسیمتر باید دقت اندازه گیری دستگاه زیاد و در حدود 2 درصد باشد. به طور مثال اگر اکسیژن خون 82% باشد، دستگاه باید عددی در بازه 80 تا 84% را نشان دهد. البته شرایطی که اندازه گیری در آن انجام می شود بر روی نتیجه حاصل تاثیر می گذارد که در ادامه به این شرایط اشاره می کنیم.

بر روی صفحه نمایش دستگاه سه عدد نشان داده می شود که یکی درصد اشباع اکسیژن و دیگری ضربان قلب است. عدد دیگر میزان شارژ باتری دستگاه را نشان می دهد. درصد اشباع اکسیژن باید در شرایط نرمال 95 تا 100 باشد. درصد اکسیژن 95 برای اکثر افراد طبیعی و نشان دهنده سلامت است. زمانی که این درصد به زیر 94 می رسد، بهتر است فرد با پزشک مشورت کند تا اقدامات لازم برای کنترل وضعیت انجام شود. درصد اکسیژن اشباع 92 می تواند نشان دهنده هیپوکسمی یا کمبود اکسیژن در بافت های مختلف بدن باشد.

ضربان قلب نیز نسبت به سن، جنسیت و سایر عوامل بین 60 تا 100 می باشد. این اعداد نشان می دهند که اکسیژن کافی به قلب و سایر بافت های بدن رسیده و تعداد تپش آن نیز با توجه به سن و جنسیت بیمار مناسب است. سرعت اندازه گیری دستگاه و دقت و ثبات سنجش آن از اهمیت بالایی برخوردار است.

در برخی دستگاه های پالس اکسیمتر فاکتوری به نام PI یا Perfusion Index وجود دارد که بسته به شدت ضربان قلب ضعیف تا قوی عدد 0.02 تا 20 درصد را نشان می دهد. دستگاه هایی که این فاکتور را دارند دقیق تر شدت ضربان قلب را اندازه گیری می کنند. این پارامتر به خصوص در پالس اکسیمترهای بیمارستانی به کار می رود.

 

قیمت دستگاه پالس اکسیمتر:

 

با توجه به این که هر دستگاه از چه مدل و چه برندی است و هم چنین با توجه به شرایط و نوسانات بازار، قیمت هر پالس اکسیمتر می تواند متفاوت باشد. بر همین اساس برای اطلاع از قیمت دستگاه های پالس اکسیمتر علاوه بر مشاهده سایت درمان شو ، کارشناسان ما می توانند اطلاعات کامل و به روز را در اختیار شما قرار دهند.

 

بهترین برندهای پالس اکسیمتر:

برندهای مختلفی این دستگاه را عرضه می کنند که تهیه تعدادی از این برندها در بازار تجهیزات پزشکی ایران امکان پذیر است. از میان این برندها می توان به موارد زیر اشاره کرد:

– چویس مد: یکی از قدیمی ترین برندها در ساخت پالس اکسیمتر برند چویس مد است. این برند تحت لیسانس کشور آلمان است و توسط کشور چین تولید می شود. این دستگاه حالت های نمایش متفاوتی دارد و به همراه ابزاری مثل کیف، بند اتصال و ضربه گیر ارائه می شود.

– زنیت مد: دستگاه های ساخته شده توسط این برند، تحت لیسانس کشور سوییس است و در چین تولید می شوند. این پالس اکسیمترها صفحه LED رنگی دارند و اکسیژن خون فرد را در محدوده 70 تا 100 اندازه گیری می کنند.

– بیورر: این برند یکی از معتبرترین برندهای ساخت کشور آلمان است. پالس اکسیمتر های ساخته شده توسط این شرکت به دلیل حجم و وزن کمی که دارند در بسیاری از مراکز و موقعیت ها قابل استفاده هستند. دستگاه های این برند هم چنین امکان اتصال به تلفن همراه را هم دارند و همین امر آن ها را به یکی از برندهای محبوب برای ورزشکاران تبدیل کرده است.

– Viatom: چین کشور سازنده این برند است که به سیستم لرزش هوشمند مجهز است. مدل مچی این برند با نشان دادن ساعت می تواند به دست بسته شده و نقش ساعت مچی را برای فرد ایفا کند.

 

نکات مهم در استفاده از پالس اکسیمتر:

 

– در بزرگسالان پالس اکسیمتر بیشتر بر انگشت دست، انگشت پا، پایین یا بالای گوش و در نوزادان بر کف دست و کف پا و هم چنین انگشت دست قرار می گیرد.

– عوامل مختلفی مثل خشم یا اضطراب می تواند روی نتیجه این دستگاه اثرگذار باشد به همین دلیل لازم است که سنجش اکسیژن خون و ضربان قلب در شرایطی انجام شود که فرد آرامش داشته باشد. بهتر است پیش از قرار دادن دستگاه، فرد چند نفس عمیق بکشد و در زمانی که دستگاه روی انگشت او قرار دارد به تنفس منظم ادامه دهد.

– اگر انگشتی که قرار است پالس اکسیمتر روی آن قرار بگیرد سرد است، بهتر است قبل از انداره گیری انگشت گرم شود.

– رطوبت و تعریق پوست باید قبل از استفاده از دستگاه پاک شود.

– نوک انگشت به صورت کامل روی منبع نور قرار بگیرد.

– دست و انگشت باید در زمان استفاده از پالس اکسیمتر ثابت قرار بگیرند.

– برای نتیجه گیری بهتر، لازم است انگشت لاک یا ناخن مصنوعی نداشته باشد. در غیر این صورت می توان کناره انگشت را روی منبع نور قرار داد.

نکات مهم در نگه داری از دستگاه پالس اکسیمتر:

 

– گیره یا پروبی که بر روی انگشت و بافت قرار می گیرد باید مرتب با پنبه و الکل تمیز شود.

– باتری های دستگاه سرب و اسیدی هستند بنابراین نباید شارژ دستگاه به طور کامل تمام شود و باید قبل از اتمام باتری شارژ شود.

– دستگاه نباید در معرض نور شدید قرار بگیرد.

– دستگاه باید مرتب چک شده و مشکلات آن برطرف شود، به خصوص در صورتی که در بخش اورژانس و مراقبت های ویژه استفاده شود باید به این مساله دقت بیشتری شود.

چه عواملی در نتایج دستگاه پالس اکسیمتر تاثیر دارند؟

– لخته خون

– لاک ناخن

– اختلالات عروقی

– فشار خون خیلی بالا یا پایین

– دمای غیر عادی بدن مانند سرد بودن

– محکم قرار گرفتن پروب روی بدن

– کافی نبودن جریان خون در بافت

– شوک در بدن یا از دست دادن مقدار زیاد خون

– مسمومیت با مونوکسید کربن(در این حالت عددی که پالس اکسیمتر نشان می دهد به شدت زیاد است زیرا تمایل ترکیب هموگلوبین با مونوکسید کربن از اکسیژن بیشتر است).

– آنمی(کم خونی شدید باعث می شود هموگلوبین خون نیز کم باشد و حمل اکسیژن کمتر صورت بگیرد).

 

اجزای دستگاه پالس اکسیمتر:

 

دستگاه پالس اکسیمتر از قسمت های زیر تشکیل شده است:

– گیره یا پروبی که بر روی بافت قرار می گیرد

– باتری دستگاه

– منبع نور قرمز

– منبع نور مادون قرمز

– سیستم پردازش اطلاعات

– صفحه کلید

– صفحه نمایش

– سنسور نوری

– برد تغذیه که ولتاژ دستگاه را تامین می کند.

 

انواع دستگاه پالس اکسیمتر:

 

– پالس اکسیمتر انگشتی: این دستگاه بیشتر کاربرد خانگی دارد و به شکل گیره بر روی سر انگشت یا لاله گوش بیمار قرار می گیرد. بر روی صفحه نمایش آن درصد اکسیژن خون، ضربان قلب و درصد باتری نشان داده می شود. معمولا این دستگاه با بلوتوث به کامپیوتر وصل می شود و اطلاعات آن قابل انتقال هستند. این دستگاه در عرض چند ثانیه نتایج حاصل از اندازه گیری را نشان می دهد. علاوه بر این سبک و قابل حمل است و نسبت به مدل های دیگر قیمت کمتری دارد.

– پالس اکسیمتر Handheld یا دستی: این دستگاه از پالس اکسیمتر انگشتی پیچیده تر بوده و در مراکز درمانی استفاده می شود. در این دستگاه صفحه نمایش و پروب دستگاه جدا هستند و با استفاده از یک کابل به هم متصل می شوند. بر روی صفحه نمایش این پالس اکسیمتر علاوه بر اکسیژن خون پارامترهای دیگر نیز نشان داده می شوند.

– پالس اکسیمتر رومیزی: این وسیله مناسب مراکز درمانی است و پروب آن به نوک انگشت متصل شده و سپس با یک کابل به پردازنده وصل می شود. نمایشگر آن، درصد اکسیژن خون، ضربان قلب و ریتم قلب را نشان می دهد. علاوه بر این باتری قابل شارژ دارد. دقت اندازه گیری این دستگاه بسیار بالا است و در بخش اورژانس، مراقبت های ویژه و اتاق عمل استفاده می شود. هم چنین پروب آن برای بزرگسالان، اطفال و نوزادان مناسب است. مزیت آن امکان استفاده در گرما و سرما و هم چنین امکان ذخیره سازی اطلاعات است.

– پالس اکسیمتر اطفال و نوزادان: این دستگاه برای تشخیص سالم بودن نوزادان استفاده می شود. پالس اکسیمترهای دیگر معمولا به راحتی برای نوزاد استفاده نمی شوند و به درستی روی بافت قرار نمی گیرند. پروب این دستگاه بر روی سر بیمار یا دور پا بسته می شود و با عبور نور قرمز و مادون قرمز از جمجمه یا پا، میزان اکسیژن خون را اندازه گیری می کند.

 

علاوه بر دسته بندی فوق می توان پالس اکسیمتر را به دو مدل زیر نیز تقسیم بندی کرد:

 

– پالس اکسیمتر کلینیکی: این دستگاه باید تاییدیه FDA داشته باشد زیرا در محیط درمانی و بیمارستان ها مورد استفاده قرار می گیرد و کاربرد آن حیاتی است. میزان دقت این دستگاه باید بسیار بالا باشد. در شرایط خاص ممکن است این دستگاه برای استفاده در منزل نیز تجویز شود.

– پالس اکسیمتر بدون نیاز به تجویز پزشک: خرید این دستگاه نیاز به تجویز پزشک ندارد و به صورت آنلاین یا در داروخانه ها و مراکز فروش تجهیزات پزشکی به فروش می رسد. این دستگاه باید دقت مناسبی در اندازه گیری داشته باشد. اما معمولا دقت اندازه گیری آن به اندازه پالس اکسیمتر کلینیکی نیست. معمولا از این دستگاه برای مصارف مراقبتی، ورزشی و هواپیمایی استفاده می شود. به طور مثال کوهنوردان می توانند از آن در ارتفاعات استفاده کنند و سطح اکسیژن خون خود را اندازه گیری کنند و در صورت لزوم از کپسول اکسیژن استفاده نمایند. در بیماری کرونا نیز این دستگاه می تواند مورد استفاده قرار گیرد و اکسیژن خون بیمار را به طور مرتب اندازه گیری کرده و نشان دهد.

 

خرید پالس اکسیمتر:

دستگاه پالس اکسیمتر در برندها و مدل های مختلف در وبسایت فروشگاه اینترنتی درمان شو عرضه می شود. این دستگاه ها دارای قیمت مناسب و به صرفه و هم چنین گارانتی و خدمات پس از فروش معتبر هستند. این دستگاه در برندهای  چویس مد و زنیت مد در وبسایت درمان شو به فروش می رسد که هر دو از برندهای بسیار معتبر در زمینه تجهیزات پزشکی تنفسی هستند. پالس اکسیمترهای این برندها سرعت و دقت اندازه گیری بالایی دارند و به راحتی به کار گرفته می شوند. هنگام خرید این دستگاه ها باید به نکات زیر توجه شود:

– دستگاه سبک باشد و در صورت لزوم به راحتی حمل شود.

– ترجیحا دارای حافظه داخلی باشد و اطلاعات را ثبت کند. هم چنین امکان اتصال آن به کامپیوتر و انتقال اطلاعات وجود داشته باشد.

– صفحه نمایش دستگاه اعداد و نتایج را به صورت خوانا و درشت نشان دهد به طوری که افراد مسن نیز بتوانند نتیجه اندازه گیری شده را به خوبی مشاهده کنند.

– باتری دستگاه قابل شارژ باشد و مدت زمان طولانی شارژ را در خود نگه دارد. البته دستگاه های بیمارستانی باید هم با برق و هم باتری کار کنند تا در صورت لزوم از باتری کمک گرفته شود.

– پروب دستگاه به خوبی روی بافت قرار گیرد و به بافت فشار بیش از حد وارد نکند.

– سرعت و دقت اندازه گیری بالا باشد.

– دارای سیستم هشدار باشد و در صورت پایین بودن اکسیژن خون بیمار یا عدم صحیح قرار گرفتن پروب آلارم آن فعال شود.